Hoeveel lumen boven de eettafel
Hoeveel licht is genoeg
Op de foto hangt een lamp met een brede, lage kap en een zichtbare gloeidraadlamp erin. Hoeveel licht zo'n lamp op tafel brengt, hangt af van twee dingen: de lichtbron en de kap. Het eerste getal dat u nodig hebt, staat op de verpakking van de lichtbron.
Lumen in plaats van watt
Bij gloeilampen kocht u op watt: 60 watt was een bekende hoeveelheid licht. Bij led zegt watt niets meer over de lichtopbrengst, alleen over het verbruik. De maat die telt is lumen. Als grove omrekening: een gloeilamp van 40 watt gaf ongeveer 470 lumen, 60 watt ongeveer 800 lumen en 75 watt ongeveer 1050 lumen. Een led haalt diezelfde 800 lumen met ongeveer 8 watt.
Wat u boven een tafel nodig hebt
Voor een gewone eettafel van vier tot zes personen is 2000 tot 3000 lumen in totaal een bruikbaar uitgangspunt, verdeeld over de lampen die er hangen. Bij één lamp betekent dat een stevige lichtbron van 1500 lumen of meer; bij drie lampen mag elk exemplaar rond 800 lumen zitten. Wie de tafel ook gebruikt om aan te werken of te knutselen, kiest de bovenkant van dat bereik.
Hoogte en kap doen mee
Lumen zegt hoeveel licht de bron uitstraalt, niet hoeveel er op tafel terechtkomt. Een gesloten kap stuurt vrijwel alles naar beneden, een open bol verdeelt het over de hele ruimte en een geweven kap houdt een deel tegen. Hangt de lamp hoger, dan verspreidt het licht zich over een groter oppervlak en wordt het op tafel zwakker. Reken bij een dichte kap dus met minder lumen dan bij een open model.
Denk in lagen
De lamp boven de tafel hoeft niet de hele kamer te verlichten. Een tweede lichtbron elders in de ruimte, bijvoorbeeld een vloerlamp of een spot op een kast, maakt het beeld rustiger en voorkomt dat u de eetkamerlamp zo sterk moet kiezen dat hij verblindt. Twee bescheiden bronnen werken vrijwel altijd beter dan één felle.
Te veel licht bestaat
Een lamp van 3000 lumen boven een tafel voor twee is geen luxe maar hinder: u zit in een lichtbak en het contrast met de rest van de kamer wordt onaangenaam. Kies liever iets bescheidener en zorg dat u kunt dimmen; dan hebt u beide uitersten binnen bereik.
Wat er op de verpakking staat
Sinds enkele jaren staat op elke verpakking het aantal lumen, de kleurtemperatuur in kelvin, de levensduur in uren en het energielabel. Fabrikanten mogen daarnaast een vergelijkbaar wattage vermelden. Ga af op lumen en kelvin; de rest is toelichting.
Meten in plaats van gokken
Wie wil weten of het licht op tafel klopt, kan dat meten met een lichtmeter of met een app op de telefoon. Aan een eettafel is 200 tot 300 lux prettig voor een maaltijd en 400 tot 500 lux voor werken of knutselen. Zo'n meting kost een minuut en voorkomt de discussie of het nu te donker is of dat het aan de lamp ligt; vaak blijkt de kap of de hoogte de oorzaak en niet de lichtbron.